СЕЛЕКЦИЯЛЫК ЖЕТИШКЕНДИККЕ ПАТЕНТ БЕРҮҮГӨ ӨТҮНМӨНҮ ТҮЗҮҮ, БЕРҮҮ ЖАНА КАРАП ЧЫГУУ ЭРЕЖЕЛЕРИ

СЕЛЕКЦИЯЛЫК ЖЕТИШКЕНДИККЕ ПАТЕНТ БЕРҮҮГӨ ӨТҮНМӨНҮ ТҮЗҮҮ, БЕРҮҮ ЖАНА КАРАП ЧЫГУУ ЭРЕЖЕЛЕРИ

Кыргыз Республикасынын Юстиция министрлигинде 2005-жылдын 5-декабрында катталган. Каттоо номери 153-05

Кыргыз Республикасынын
Өкмөтүнө караштуу Интеллектуалдык менчик
мамлекеттик агенттигинин (Кыргызпатент)
коллегиясынын 2005-жылдын 28-октябрындагы
№ 9 токтому менен бекитилген

Селекциялык жетишкендикке патент берүүгө
өтүнмөнү түзүү, берүү жана карап чыгуу
ЭРЕЖЕЛЕРИ

КЫСКАРТУУЛАРДЫН ТИЗМЕСИ

I БӨЛҮК. СЕЛЕКЦИЯЛЫК ЖЕТИШКЕНДИККЕ ПАТЕНТ БЕРҮҮГӨ
ӨТҮНМӨ ТҮЗҮҮ ЖАНА БЕРҮҮ

1. Өтүнмө берүү
1.1. Өтүнмө берүүгө жана патент алууга укугу бар жактар
1.2. Өтүнмөнү ишенимдүү жак же патенттик ишенимдүү өкүл аркылуу берүү
2. Селекциялык жетишкендикке өтүнмө
2.1. Селекциялык жетишкендиктин коргоого жөндөмдүүлүк шарттары
2.2. Өтүнмөнүн курамы
2.3. Өтүнмөгө тиркелүүчү документтер
2.4. Документтерди көрсөтүү
3. Өтүнмөнүн документтеринин мазмуну
3.1. Арыз
3.2. Селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасы
3.3. Өтүнмөнүн документтерин тариздөө
3.4. Селекциялык жетишкендиктин аталышы

II БӨЛҮК. КЫРГЫЗПАТЕНТ ТАРАБЫНАН ПАТЕНТ АЛУУ ҮЧҮН ИШТЕРДИ АЛЫП БАРУУ

4. Ишенимдүү адамды дайындоо
5. Кыргызпатент менен кат алышууларды жүргүзүү
6. Өтүнмөнүн документтерине оңдоолорду, тактоолорду жана толуктоолорду киргизүү
7. Өтүнмөнү карап чыгуу процессинде экспертиза тарабынан көрсөтүлгөн материалдар менен таанышуу
8. Өтүнүүчүнүн катышуусу менен өтүнмөнү карап чыгуу
9. Суралган материалдарды көрсөтүүнүн мөөнөтүн узартуу
10. Өткөрүлүп жиберилген мөөнөттү калыбына келтирүү

III БӨЛҮК. КЫРГЫЗПАТЕНТТЕ ӨТҮНМӨНҮ КАРАП ЧЫГУУ

11. Кыргызпатентке өтүнмөнүн келип түшүшү
11.1. Келип түшкөн өтүнмөнүн материалдарын кабыл алуу жана каттоо
11.2. Өтүнмөнүн жашырындуулугу
12. Өтүнмөнү алдын ала эксперттөө
12.1. Алдын ала эксперт жүргүзүүнүн мөөнөттөрү
12.2. Өтүнмөнү алдын ала эксперттөөнүн мазмуну
12.3. Өтүнмөнүн оңдолгон же жетишпеген материалдарынын сурамы
12.4. Кошумча материалдарды текшерүү
12.5. Селекциялык жетишкендиктин аталышын текшерүү
12.6. Билдирилген селекциялык жетишкендиктин жаңылыгын текшерүү
12.7. Артыкчылыгын белгилөө
12.8. Өтүнмөнү карап чыгууга кабыл алуу
12.9. Өтүнмөнү жарыялоо
12.10. Жаңылыгына үчүнчү жактардын каршылыгы
13. Селекциялык жетишкендикти айырмалуулугуна, бир тектүүлүгүнө жана туруктуулугуна сыноо
14. Патент берүү жөнүндө чечим
15. Патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим

1-тиркеме. Селекциялык жетишкендикке Кыргыз Республикасынын патентин берүү жөнүндө арыз

2-тиркеме. Башка административдик бирдиктеги өлкөлөрдүн жана алфавиттик тартипте ырааттуулукка салынган, орус тилиндеги өкмөттөр аралык уюмдардын аталыштарынын тизмеси (ИМБДУнун ST.3 стандарты)

3-тиркеме. Таксономикалык бирдиктердин класстары

Ушул Эрежелер Кыргыз Республикасынын «Селекциялык жетишкендиктерди укуктук коргоо жөнүндө» Мыйзамына ылайык селекциялык жетишкендикке патент берүүгө өтүнмөнү түзүү, берүү жана карап чыгуу тартибин белгилейт.

КЫСКАРТУУЛАРДЫН ТИЗМЕСИ

Эражелер – Селекциялык жетишкендикке патент берүүгө өтүнмөнү түзүү, берүү жана карап чыгуу эрежелери;
Мыйзам – «Селекциялык жетишкендиктерди укуктук коргоо жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамы;
Кыргызпатент – Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Интеллектуалдык менчик мамлекеттик агенттиги;
Өтүнмө – Селекциялык жетишкендикке патент берүүгө өтүнмө;
Арыз – Селекциялык жетишкендикке патент берүүгө арыз;
Мамлекеттик – Кыргыз Республикасында корголгон селекциялык жетишкендиктердин Мамлекеттик реестри;
Апелляциялык – Кыргызпатенттин Апелляциялык кеңеши;

Мамкомиссия – Кыргыз Республикасынын Айыл жана суу чарба министрлигине караштуу Айыл чарба өсүмдүктөрүн сорттук сыноо боюнча мамлекеттик комиссиясы;
Мамасылтукуминспекциясы – Кыргыз Республикасынын Айыл жана суу чарба министрлигине караштуу Мал чарбасындагы асыл тукум иштери жана жайыттарды мониторингдөө боюнча мамлекеттик инспекция;
УПОВ – Өсүмдүктөрдүн жаңы сортторун коргоо боюнча эл аралык союз.

I БӨЛҮК

СЕЛЕКЦИЯЛЫК ЖЕТИШКЕНДИККЕ ПАТЕНТ БЕРҮҮГӨ
ӨТҮНМӨНҮ ТҮЗҮҮ ЖАНА БЕРҮҮ

1. Өтүнмө берүү

1.1. Өтүнмө берүүгө жана патент алууга укугу бар жактар
Мыйзамдын 5-статьясынын 1-бөлүгүнө ылайык өтүнмө берүү укугуна селекциялык жетишкендиктин автору, жумуш берүүчү же укук мураскери (мындан ары- өтүнүүчү) ээ.
Эгерде селекциялык жетишкендик кызматтык тапшырманы же кызматтык милдеттенмелерди аткарууда жаратылган болсо, анда өтүнмө берүү укугу жумуш берүүчүгө таандык, эгерде селекциячы менен жумуш берүүчүнүн ортосундагы келишимде башкасы каралбаган болсо.
Эгерде селекциялык жетишкендикти бир нече адамдар биргелешип жараткан болсо, анда аларга өтүнмөнү биргелешип берүү укугу берилет.
Өтүнмө Кыргызпатентке түздөн-түз берилет же почто аркылуу жөнөтүлөт.

1.2. Өтүнмөнү ишенимдүү адам же патенттик ишенимдүү өкүл аркылуу берүү

Өтүнмө түздөн-түз өтүнүүчү тарабынан же патент алууга байланышкан иштерди ишеним катка ылайык алып баруучу ишенимдүү адам аркылуу берилиши мүмкүн.
Кыргыз Республикасында туруктуу жашап турган жери же жүргөн жери жок башка мамлекеттердин жеке же юридикалык жактары патент алуу жана аны күчүндө кармоо боюнча иштерди Кыргызпатентте катталган Кыргыз Республикасынын патенттик ишенимдүү өкүлдөрү аркылуу алып барышат, эгерде Кыргыз Республикасынын эл аралык келишимдеринде башкасы айтылбаган болсо.

2. Селекциялык жетишкендикке өтүнмө

2.1. Селекциялык жетишкендиктин коргоого жөндөмдүүлүк шарттары

Мыйзамдын 4-статьясына ылайык патент коргоого жөндөмдүүлүк талаптарына жооп берген жана ботаникалык жана зоологиялык түрлөргө жана тукумдарга тиешелүү болгон селекциялык жетишкендикке берилет.
Селекциялык жетишкендиктин коргоого жөндөмдүүлүк талаптары болуп төмөндөгүлөр эсептелет:
1) жаңылыгы;
2) айырмалуулугу;
3) бир тектүүлүгү;
4) туруктуулугу.

2.2. Өтүнмөнүн курамы

Өтүнмө төмөндөгүлөрдү камтууга тийиш:
– арыз;
– сорттун, породанын сыпаттамасы:
өсүмдүктөрдүн сорттору үчүн – УПОВдун талаптарына ылайыктуу сорттун анкетасы;
жаныбарлардын породалары үчүн – айыл чарба жаныбарлары үчүн апробациялоо боюнча колдонулуп жаткан ыкмага ылайык анын сыпаттамасы.

2.3. Өтүнмөгө тиркелүүчү документтер

Өтүнмөгө төмөндөгүлөр тиркелет:
(1) Өтүнмө бергендиги жана алдын ала экспериза жүргүзгөндүгү үчүн белгиленген алымдын төлөнгөндүгүн ырастоочу документ. Документ өтүнмө менен чогуу көрсөтүлөт. Алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ көрсөтүлбөгөндө өтүнмө берилген жок деп эсептелет.
Алым төлөө боюнча жеңилдиктерди берүүгө негизи бар жак, жеңилдикке укугун ырастоочу жолдомону же документтин көчүрмөсүн тиркейт.

(2) Патенттик ишенимдүү өкүл аркылуу берилген өтүнмөгө ага өтүнүүчү тарабынан берилген жана анын ыйгарым укугун ырастоочу ишеним кат, же ылайыктуу түрдө күбөлөндүрүлгөн ишеним каттын көчүрмөсү тиркелет.

Кыргыз Республикасынын чегинен тышкары таризделген ишеним кат ал жазылган өлкөнүн мыйзамдарында караштырылган тартипте жана мөөнөткө түзүлөт, ал эми анын ишенимдүүлүгүнөн шеек саноо болгон учурда – Кыргызпатенттин талабы боюнча Кыргыз Республикасынын консулдук мекемесинде легелдаштырылат, легалдаштыруу Кыргыз Республикасынын эл аралык келишимдерине байланыштуу же өз-ара жактыруучулук принцибинин негизинде талап кылынбаган учурдан башкасында.

Кыргыз Республикасында турукту жашаган же жүргөн жери жок болгон башка мамлекеттердин жеке же юридикалык жактарынын кызыкчылыктарынын өкүлчүлүгүнө ишеним кат берилген патенттик ишенимдүү өкүл ал ыйгарым укукка ээ болгон иш-аракеттерди жеке өзү жүргүзүүгө тийиш. Ал аларды жүргүзүүнү башка патенттик ишенимдүү өкүлгө кайра ишенүүнү ишке ашырса болот, эгерде буга ишеним кат аркылуу укуктуу болсо, же Кыргыз Республикасынын Жарандык кодексинин 205-статьясына жана Мыйзамдын 5-статьясына ылайык ишеним кат берген адамдын кызыкчылыктарын коргоо үчүн кырдаалдарга байланыштуу ага аргасыз болсо. Бул учурда эскертилген эки ишеним кат, же ылайыктуу түрдө таризделген алардын көчүрмөлөрү көрсөтүлөт.

Ишеним кат төмөндөгү шарттарга жооп берүүгө тийиш:
– ишеним катка аны берген адамдын колу коюлат;
– ишеним кат патенттик ишенимдүү өкүл катары Кыргызпатентте катталган жеке жактын атына берилет;
– ишеним катта патенттик ишенимдүү өкүлдүн ыйгарым укуктарынын көлөмү көрсөтүлөт;
– ишеним катта ансыз ал жараксыз болуп эсептелүүчү ал жазылган дата көрсөтүлүүгө тийиш.
Эгерде ишеним кат Кыргызпатентте катталган бир нече патенттик ишенимдүү өкүлдөрдүн атына берилген болсо, анда патент алууга өтүнмө боюнча иштерди алардын кимиси болбосун жүргүзө алат.
Ишеним катта ыйгарым укук берилген патенттик ишенимдүү өкүлдүн кайсы болбосун аракети өтүнүүчүнүн аракети катары бааланат.

(3) Ишенимдүү жак аркылуу иш кагаздары алып барылуучу, Кыргыз Республикасында жашап турган жеке же юридикалык жак аркылуу берилген өтүнмөгө, ушул Эрежелердин II бөлүгүнүн 4 бабындагы талаптарга ылайык таризделген жана күбөлөндүрүлгөн ишеним кат тиркелет.

(4) Биринчи өтүнмөнүн негизинде артыкчылыкка укукту пайдаланууну каалаган өтүнүүчү, аларды алган орган тарабынан күбөлөндүрүлгөн биринчи арыздын материалдарынын ошондой эле сыноонун көчүрмөсүн же эки өтүнмөнүн тең предмети болуп эсептелүүчү ошол эле селекциялык жетишкендик ушул Эрежелердин 11.1 пунктунун 3-абзацына ылайык белгиленген өтүнмө берүү датасынан тартып үч айдын ичинде көрсөтүлө тургандыгынын башка далилдерин тиркөөгө милдеттүү.

(5) Сорттун, породанын сыпаттамасынын кыскача рефераты.

2.4. Документтерди көрсөтүү

2.4.1. Өтүнмөнүн тили

Мыйзамдын 7-статьясынын 5-бөлүгүнө ылайык өтүнмөнүн документтери кыргыз же орус тилинде берилет.
Эгерде өтүнмөнүн документтери башка тилде берилген болсо, анда өтүнмөгө алардын кыргыз же орус тилине котормосу тиркелет.
Эгерде өтүнмөгө алдын ала экспертиза жүргүзүүдө берилген документтер башка тилде берилсе, аларга кыргыз же орус тилине котормосу тиркелет. Котормонун тактыгына өтүнүүчү жоопкерчиликтүү болот.

2.4.2. Нускалардын саны

Кыргыз же орус тилинде түзүлгөн өтүнмөнүн бардык документтери үч нускада берилет. Эгерде алар башка тилде түзүлсө, бир нускада, ал эми кыргыз же орус тилдерине котормосу – эки нускада берилет.

3. Өтүнмөнүн документтеринин мазмуну

3.1. Арыз

Арыз ушул Эрежелерге № 1-тиркемеде келтирилген форма боюнча берилет.
Эгерде кандайдыр бир маалыматты ылайыктуу графаларда толугу менен жайгаштырууга болбосо, аларды ошол эле форма боюнча кошумча баракта: «кошумча барактагы тиркемени караңыз» деп арыздын ылайыктуу графасында көрсөтүү менен келтиришет.
Арыздын формасы жети бөлүктөн турат, алардын айрымдары «а» жана «б» бөлүкчөлөрүн камтыйт.

1(а). Өтүнүүчү(лөр).
Юридикалык жактын расмий аталышы (уюштуруучу документке ылайык) же жеке жактын аты-жөнү (фамилиясы атынын алдында көрсөтүлөт) жана өлкөнүн аталышын камтуу менен ылайыгына жараша алардын жашаган, жүргөн жерлеринин дареги көрсөтүлөт.
Өтүнүүчүнүн өлкөсүнүн аталышы ИМБДУнун ST. 3 стандарты боюнча код менен (мындан ары – өлкөнүн коду) белгиленет (№ 2-тиркеме). Эгерде өтүнүүчүлөр бир нече болсо, бардык өтүнүүчүлөрдүн аттарын жана даректерин көрсөтүү зарыл. Бардык зарыл болгон маалыматтарды киргизүү үчүн орун жетишпегенде, аты-жөнүн гана киргизүү керек, ал эми даректерин тиркемеде көрсөтүү керек. Фамилиясы же дареги өзгөргөн учурда өтүнүүчү бул туурасында расмий кат менен Кыргызпатентке кабарлоого милдеттүү.

1(б). Жарандык.
Эгерде өтүнүүчү жеке жак болуп эсептелсе, толтурулат.
2(а). Кат алышуу үчүн дарек.
Өтүнмө боюнча кат алышууларды жүргүзүүгө ыйгарым укуктуу адамдын толук дареги, телефон номери, телефаксы, талаксы (эгерде алар бар болсо) көрсөтүлөт (жогорку бурчунда, квадраттардын ичине почтолук индекси жазылат).

2(б). [х] белгисин коюу менен, ылайыктуу клеткаларда 2(а) графасында көрсөтүлгөн адамдын дареги клеткаларда белгиленет.

3(а). Тукуму, түрү.
Сорту, породаны таксономиялык таандыктыгы боюнча (№ 3-тиркеме) жана ошондой эле өндүрүштүк колдонуу боюнча так бирдейлештирүү үчүн, тукумунун жана түрүнүн аталышы толук болушу керек. Мисалы: күздүк жумшак буудай, F1 жүгөрү гирбиди, ата-эне линиясындагы жүгөрү, азыктык жүзүм, кылчык жүндүү кой ж.б.
3(б). Тукуму, түрү.
Таксономиялык бирдигинин (тукуму, түрү, бир түргө кирүүчү түркүмү) латынча аталышы (басма тамгалары менен) көрсөтүлөт.

4(а). Сунушталган аталыш.
Аталыштарды тандап алууда Мыйзамдын 8-статьясын жана ушул Эрежелердин 3.4 п. жетекчиликке алуу керек.

Чет өлкөлүк селекциянын селекциялык жетишкендигинде өтүнүүчүнүн өз тилинде жана кыргыз (орус) транслитерациясында анын оригиналдык аталышы көрсөтүлөт.
Арыз кабыл алынгандан кийин өтүнүүчүнүн демилгеси боюнча селекциялык жетишкендиктин аталышын өзгөртүү үчүн алым төлөтүлүп алынат.

4(б). Селекциялык номери.
Селекциянын этаптарында берилген селекциялык номери көрсөтүлөт.

5(а). Чыныгы автору(лору) болуп төмөндөгүлөр эсептелет(ишет):
[х] белгиси менен сол тараптагы квадратты белгилөө керек, эгерде өтүнүүчү же бардык өтүнүүчүлөр автор болуп эсептелсе;
[х] белгиси менен оң тараптагы квадратты белгилөө керек, эгерде бардык өтүнүүчүлөр автор болуп эсептелбесе жана(же) башка жак(тар) автор(лор) болуп эсептелсе.
Эгерде оң тараптагы квадрат белгиленсе, анда автордун же авторлордун аты-жөнүн көрсөтүү зарыл. Эгерде сол тараптагы квадрат белгиленсе, анда бул пункт толтурулбайт.

5(б). Селекциялык жетишкендик өтүнүүчүлөр тарабынан алынды:
Толтурулат, эгерде 5(а) пунктунда оң тараптагы квадрат белгиленген болсо.
Ылайыктуу клеткаларда [х] белгисин коюу менен, өтүнмөнү берүүгө укук өтүнүүчүдөн кантип алынгандыгы көрсөтүлөт.

5(в). Селекциялык жетишкендикти толугу менен алып чыккан өлкөнүн аталышы, ошондой эле анын коду келтирилет.

6. Биринчи өтүнмө.
Толтурулат, эгерде өтүнүүчү биринчи өтүнмөнүн артыкчылык укугунан пайдаланууну кааласа.
Өсүмдүктөрдүн сортторун, жаныбарлардын породаларын коргоо жөнүндө Кыргыз Республикасы эки тараптуу же көп тараптуу эл аралык келишимдер менен байланыштуу болгон чет өлкөдө биринчи өтүнмө берилген дата боюнча артыкчылык белгилөө өтүнүчү көрсөтүлөт, эгерде өтүнмө Кыргызпатентке көрсөтүлгөн датадан тартып он эки айдын ичинде келип түшкөн болсо.
Берген өлкөнүн коду, берилген датасы, өтүнмөгө берилген номер, өтүнмөнү карап чыгуу стадиясы жана селекциялык жетишкендиктин аталышы толтурулат.
Өтүнмөнү карап чыгуу стадиясын код менен көрсөтүшөт:
А – өтүнмө карап чыгуу стадиясында турат;
В – өтүнмө чакыртылып алынды;
С – өтүнмө канааттандырылды, патент берилди.

7. Сорт (порода) сатууга сунушталганбы же сатылганбы:
(а) өтүнмө берилген өлкөдө:
Эгерде сорт (порода) Кыргыз Республикасында сатылса же сатууга сунушталса, анда [х] белгиси менен оң тараптагы квадратты белгилөө керек жана ал сатууга сунуш кылынган биринчи датаны жана аталышын көрсөтүү керек.
Эгерде сорт (порода) сатылбаган жана сатууга сунушталбаган болсо, [х] белгиси менен сол тараптагы квадратты белгилөө керек.
(б) башка өлкөлөрдө:
7(а) пунктуна окшош толтурулат. Кошумча түрдө өлкөнүн кодун көрсөтүү зарыл.
Арызга тиркелүүчү өтүнмөнүн документтери.
Көрсөтүлгөн графа ылайыктуу клеткаларда [х] белгисин коюу менен толтурулат.

1-квадрат. Селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасы ылайыктуу тукум же түр үчүн атайын бланкада түзүлөт.
Өсүмдүктөрдүн сорттору үчүн сорттун анкетасы тиркелет (УПОВ талаптарына ылайыктуу).
Жаныбарлардын породалары үчүн – айыл чарба жаныбарларынын апробациялары боюнча колдонулуп жаткан ыкмага ылайык анын сыпаттамасы.

2-квадрат. Өтүнмө ишенимдүү адам же патенттик ишенимдүү өкүл аркылуу берилген учурда ишеним кат тиркелүүгө тийиш.

3-квадрат. Биринчи арыздын көчүрмөсү жана кыргыз же орус тилине котормосу (эгерде ал тиркелсе).

4-квадрат. Өтүнмө бергендиги жана алдын ала экспертиза жүргүзүү үчүн алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ.
Жеңилдик тарифине укугу бар өтүнүүчүлөр буга укугун ырастоочу документтерди көрсөтүшөт.

5-квадрат. Көрсөтүлгөн квадратта [х] белгисин коюу менен, селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасына тиркелүүчү фотосүрөттөр белгиленет.

6-квадрат. Селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасынын кыскача рефераты (бирден көп эмес машиналык жазуу барагында).

7, 8-квадраттар – башка тиркелген документтердин аталыштары (алымдарды төлөө боюнча жеңилдиктерди берүү жөнүндө жолдомо ж.б.).

Эгерде өтүнүүчү автор болуп эсептелбесе, арызда өтүнүүчү селекциялык жетишкендиктин автору(лору) менен келишимдин бар экендигин далилдейт.
Арыздын формасы жазуу машинкасында же компьютерде толтурулат. Ботаникалык аныктамаларды латын тамгалары менен басма түрүндө жазышат.

Кол коюу.

Арызга өтүнүүчү кол коет. Эгерде өтүнүүчү юридикалык жак болсо, арызга жетекчи же буга ыйгарым укугу бар адам кол коет, кол койгон адамдын кызмат оруну көрсөтүлөт жана коюлган кол мөөр менен бекемделет. Эгерде өтүнүүчүлөр бир нече болсо, анда арызга алардын бардыгы кол коет.

Арызга коюлган колдор кол койгон адамдардын аты-жөнүн көрсөтүү менен чечмеленет. Кошумча баракта кандайдыр бир маалыматтарды келтирүү учурунда ага ушул эле тартипте кол коюлат. Кошумча баракта өтүнүүчүлөрдүн же патенттик ишенимдүү өкүлдөрдүн колунун болушу милдеттүү түрдө болот.

Өтүнмөнү патенттик ишенимдүү өкүл аркылуу берген учурда арызга патенттик ишенимдүү өкүл кол коет.

3.2. Селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасы

(1) Сыпаттама өтүнмөнүн документи болуп эсептелет жана төмөнкүлөрдү камтууга тийиш:
– тукумдун, түрдүн аталышы;
– сунушталган селекциялык жетишкендиктин аталышы жана селекциялык номери;
– жаратуунун ыкмасын жана келип чыгуу (ата-энелик) формасын көрсөтүү менен селекциялык жетишкендиктин келип чыгышы;
– арткы бетинде өтүнүүчүнүн колу жана мөөр менен (эгерде ал бар болсо) күбөлөндүрүлгөн, 9×12 же 13×18 өлчөмүндөгү фотосүрөттөрү (зарыл болгон учурда – түстүү)
Ак фондо масштабдуу сызык менен гүлдөрдүн фотосүрөттөрү көрсөтүлөт: гүл бүчүрүнүн, гүлдүн, жогору жагынан, капталынан, төмөн жагынан, топ гүлдүн, өсүмдүктөрдүн репродуктивдүү бөлүктөрүнүн: машактарынын, сотосунун, шыпыргысынын, дандын, үрөндүн, жемишинин, жемиш тамырдын, тамыры жемиш өсүмдүктөрдүн ж.б., ошондой эле чарбалык пайдалануу фазасындагы жакшы өнүккөн өсүмдүктөрдүн.

Көп жылдык дарак өсүмдүктөрү боюнча – бүтүндөй бактын же бадалдын жана анын айрым бир бөлүктөрүнүн (бир жылдык көчөт, мөмө берүү органдарынын, жаш бутактын, жалбырактын, сабагынын, мөмөсүнүн ж.б.).

Жаныбардын породасы боюнча – породанын сырткы көрүнүшүн жана өзгөчөлүктөрүн мүнөздөөчү сүрөттөлүштөр;
– селекциялык жетишкендикти кармап туруу жана көбөйтүү өзгөчөлүктөрү;
– селекциялык жетишкендиктин айырмалоочу өзгөчөлүктөрүн мүнөздөөчү белгилери;
– окшош селекциялык жетишкендиктердин аталыштары жана билдирилген селекциялык жетишкендиктен айырмаланган белгилери;
– айырмалуулугуна, бир түрдүүлүгүнө жана туруктуулугуна (эгерде алар бар болсо) селекциялык жетишкендикти сыноо үчүн өзгөчө шарттар.

(2) Сорттун (породанын) сыпаттамасына өтүнүүчү(лөр) тарабынан кол коюлат.

(3) Эгерде өтүнмө көп сызыктуу сортко (породага) же популяцияга (өзү чаңдоочуларга жана вегетативдүү көбөйүүчү өсүмдүктөргө) берилсе, ал, алардын пайыздык катышын көрсөтүү менен ушул сорттун (породанын) бардык сызыктарына анкеталарды камтууга тийиш.

3.3. Өтүнмөнүн документтерин тариздөө

Бардык документтер аларды көчүрмөлөрдүн чектелбеген санында түздөн-түз репродукциялоого мүмкүн болгондой кылып таризделүүгө тийиш.

Ар бир барак бир гана жагы менен, саптарды барактын аз тарабына параллелдүү жайгаштыруу менен пайдаланылат.

Барактар бырышпаган же айрылбаган жана бүктөлбөгөн болууга тийиш.

Барактар 210х297 мм. форматында болуусу керек. Селекциялык жетишкендиктин кыскача сыпаттамасын камтыган барактардын кырка четтери төмөндөгүдөй мм. өлчөмүндө аткарылат:
үстү – 20-40;
оң жагы жана төмөнкүсү – 20-30;
сол жагы – 25-40.

Документтердин барактары барактын жогорку оң тарабына коюлган араб сандары менен номерленет.

Өтүнмөнүн документтери бекем, ак, жылмакай жалтылдак эмес кагазда, кара түстөгү тамга менен басылат. Селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасынын текстин, маалымкаттарды, алдын ала экспертизанын сурамдарына жоопторду 2,1 мм.ден кем эмес бийиктиктеги чоң тамгалар менен 1,5 интервал менен басышат.

Сорттун анкетасында кара түстөгү тушь (сыя) менен кол менен тартылган өсүмдүктүн бөлүктөрүнүн сүрөттөлүштөрүнө жол берилет.

3.4. Селекциялык жетишкендиктин аталышы

Селекциялык жетишкендиктин аталышы селекциялык жетишкендикти бирдейлештирүүгө мүмкүндүк берүүгө, кыска болууга, ушундай эле же колдонулуп жаткан селекциялык жетишкендиктин ботаникалык же зоологиялык түрүнө жакын аталышынан айырмаланууга тийиш. Ал жалаң гана сандардан турбоого, селекциялык жетишкендиктин касиеттерине, келип чыгуусуна, селекциячынын инсандыгына карата адашууга алып келбөөгө, коомдук моралдын принциптерине каршы келбөөгө тийиш.

Бардык таксономиялык бирдиктер жакын тектештер болуп эсептелишет, эгерде алар бир эле ботаникалык түргө таандык болушса же ушул Эрежелерге № 3-тиркемеде келтирилген бир эле класска киришсе.

Эгерде селекциялык жетишкендикти коргоого өтүнмө Кыргыз Республикасында жана башка мамлекеттерде берилсе, анда селекциялык жетишкендиктин аталышы бул өтүнмөлөрдө бирдей болууга тийиш жана Кыргыз Республикасынын аймагында алгылыктуу болууга тийиш.

II БӨЛҮК

ПАТЕНТ АЛУУГА КЫРГЫЗПАТЕНТ МЕНЕН ИШТЕРДИ АЛЫП БАРУУ

4. Ишенимдүү адамды дайындоо

Өтүнмөнү бергенден кийин ал боюнча кат алышууну жүргүзүү жана өтүнмөнү карап чыгууда өз кызыкчылыктарын коргоо үчүн өтүнүүчү, ага ушул Эрежелердин 2.3 пункту менен караштырылган тартипте таризделген ишеним кат берүү аркылуу ишенимдүү адамды дайындай алат.

Кыргыз Республикасында турукту жашаган же жүргөн жери жок башка мамлекеттердин жеке же юридикалык жактары үчүн, өтүнүүчүнүн ишенимдүү адамы Кыргызпатентте катталган Кыргыз Республикасынын патенттик ишенимдүү өкүлү гана боло алат, эгерде Кыргыз Республикасынын Эл аралык келишими тарабынан башкасы айтылбаган болсо.

Башка өтүнүүчүлөр үчүн ишенимдүү адам катарында, атап айтканда, өтүнүүчүлөрдүн бири, эгерде алар бир нече болсо, селекциялык жетишкендиктин автору, патенттик ишенимдүү өкүл же башка жак көрсөтүлүшү мүмкүн.

Кыргыз Республикасында таризделип, ишенимдүү адамга берилген жеке же юридикалык жактын ишеним каты жөнөкөй жазуу түрүндө жазылат жана нотариалдык күбөлөндүрүүнү талап кылат.

Өкүлчүлүккө ишеним кат өтүнмөнү берүүдө, ошондой эле иш кагаздарын жүргүзүү процессинде берилиши мүмкүн.

Ишеним кат берилгенге чейин ишенимдүү адам тарабынан жүргүзүлгөн аракеттер жараксыз деп эсептелет жана эске алынбайт.

Ишеним катта ал ыйгарым укукка ээ болгон ишенимдүү адамдын кайсы болбосун аракеттери же ага карата Кыргызпатенттин аракеттери өтүнүүчүнүн же өтүнүүчүгө карата аракеттер сыяктуу ошол эле натыйжаларга ээ болот.

Өкүлчүлүк ишеним катта көрсөтүлгөн ыйгарым укуктардын аракеттенүү мөөнөтү бүткүчөктү же, качан гана ыйгарым укуктарды токтотуу жөнүндө Кыргызпатент кабардар болгонго чейин жарамдуу.

Өтүнүүчүнүн жазуу түрүндө арыз берүүсү аркылуу ишенимдүү адамды дайындоо алынып салынышы мүмкүн.

5. Кыргызпатент менен кат алышууну алып баруу

(1) Кат алышуу ар бир өтүнмө боюнча өзүнчө, өтүнүүчү же буга ыйгарым укук берилген ишенимдүү адам тарабынан жүргүзүлөт.

Өтүнмө берилгенден кийин жөнөтүлүүчү материалдар анын номерин жана өтүнүүчүнүн же анын ишенимдүү адамынын колун камтууга тийиш.
Өтүнмөнүн номерин камтыбаган материалдар каралып чыкпастан кайтарылып берилет, эгерде номерин кыйыр түрдө аныктоого болбосо.

(2) Өтүнмө боюнча өндүрүш процессинде жөнөтүлүүчү материалдар Мыйзам тарабынан белгиленген мөөнөттө берилет. Эгерде мөөнөттүн акыркы күнү жумушчу эмес күнгө туш келсе, мөөнөттүн бүткөн күнү катары андан кийинки жумушчу күнү эсептелет. Эгерде мөөнөттүн бүтүшү ылайыктуу күн жок болгон айга туш болсо, мөөнөт ошол айдын акыркы күнүндө бүтөт.

(3) Эгерде өтүнмө боюнча кат алышууну өтүнүүчүнүн ишенимдүү адамы жүзөгө ашырса, Кыргызпатент менен кат-кабарларга байланышкан материалдарды берүү мөөнөтү алар ушул кат-кабарларды алган датадан тартып эсептелет.

(4) Кыргызпатентте өндүрүш кыргыз же орус тилдеринде жүргүзүлөт. Өтүнүүчү тарабынан башка тилде берилген материалдарга алардын кыргыз же орус тилине котормосу тиркелүүгө тийиш. Муну менен, өтүнүүчү тарабынан белгиленген мөөнөттө материалдарды берүүнүн аткарылышын аныктоо максаттары үчүн, башка тилде берилген материалдар, алар Кыргызпатентке келип түшкөн датага берилди деп эсептелет, эгерде алардын котормолру башка тилдеги материалдар келип түшкөн датадан тартып эки айдын ичинде келип түшсө, мунун тескери учурунда материалдар алардын котормолору келип түшкөн датага берилди деп эсептелет.

Башка тилде берилген материалдар котормолорун бергенге чейин келип түшпөгөн катары эсептелет.

6. Өтүнмөнүн документтерине оңдоолорду,
тактоолорду жана толуктоолорду киргизүү

Өтүнмө берилген датадан тартып жана өтүнмөнү карап чыгууга кабыл алуу жөнүндө Кыргызпатент тарабынан өтүнүүчү кабардар болгонго чейин, өтүнүүчү өз демилгеси боюнча, алым төлөнгөн шартта, билдирилген селекциялык жетишкендиктин маңызын өзгөртпөстөн, өтүнмөнүн материалдарын толуктоого, оңдоого же тактоого укуктуу.

Алым төлөнгөндүгү же төлөнгөн алымдын суммасы белгиленген өлчөмгө ылайык келбегендиги жөнүндө документ көрсөтүлбөгөндө, өтүнмөнү карап чыгууда өзгөртүүлөр эске алынбайт.
Өтүнмөнүн документтерин оңдоо жана тактоо алмаштыруучу барактарды көрсөтүү жолу менен ишке ашырылат. Алмаштыруучу барактар өтүнмөнүн ылайыктуу документинин кыргыз же орус тилиндеги ар бир нускасы үчүн көрсөтүлөт же документтин кыргыз же орус тилине котормосун көрсөтүүгө жана ушул Эрежелердин 3.3 пунктунун талаптарын канааттандырууга тийиш.

Эгерде оңдоолор басууда кеткен каталарга, стилдик каталарга, библиографиялык маалыматтарды көрсөтүүдөгү каталарга ж.б. тиешелүү болсо жана документти оңдоо репродукциялоодогу тактыкка карата тескери натыйжаларга алып келбесе, оңдоолорду киргизүү зарылдыгы алмаштыруучу барактарды көрсөтүүсүз эле өтүнүүчүнүн катында билдирилиши мүмкүн.

Мыйзамдын 8-статьясынын 4-бөлүгүнө ылайык өтүнүүчү өз демилгеси менен селекциялык жетишкендиктин аталышын өзгөртө алат. Алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ аталышын өзгөртүү жөнүндө арыз менен чогуу көрсөтүлөт. Көрсөтүлгөн арыз менен чогуу белгиленген өлчөмдөгү алымдын төлөнгөндүгүн ырастоочу документ көрсөтүлбөсө, арыз берилген жок деп эсептелет.

7. Өтүнмөнү карап чыгуу процессинде экспертиза
тарабынан көрсөтүлгөн материалдар менен таанышуу

Мыйзамдын 14-статьясынын 8-бөлүгүнө ылайык өтүнүүчү экспертиза жүргүзүүдө пайдаланылган материалдар менен таанышып, сыноонун жүрүшүнө байкоо салуну ишке ашыра алат.
Суралган материалдардын көчүрмөлөрү, ылайыктуу алым төлөнгөн шартта, өтүнүүчүнүн сурамын алган күндөн тартып бир айдын ичинде жөнөтүлөт

8. Өтүнүүчүнүн катышуусу менен өтүнмөнү карап чыгуу

(1) Өтүнмөгө байланышкан маселелерди өтүнүүчүнүн катышуусу менен карап чыгуу Кыргызпатенттин сунушу боюнча же өтүнүүчүнүн өтүнүүсү боюнча, эки тарап тең ушул маселелер менен таанышып чыккандан кийин жүргүзүлөт. Алдын ала экспертиза жүргүзүүнүн учурунда пайда болгон өтүнмө боюнча суроолор, жолугушуунун максатка ылайыктуулугу жөнүндө кошумча кабарланган сурамда, өтүнүүчүнүн суроолору – аны жүргүзүү жөнүндө өтүнүчтө айтылышы мүмкүн.

Сурамга жооп Мыйзамда белгиленген мөөнөттө, өтүнүүчүнүн өтүнмөнү карап чыгууга катышууга ниеттенгендигинен көз карандысыз көрсөтүлөт.

(2) Өтүнмөнү карап чыгуунун датасы жана убактысы алдын ала макулдашылат. Кырдаал өзгөргөн учурда, дайындалган убакытта өтүнмөнү карап чыгууга катышууга мүмкүндүгү жок тараптар, бул жөнүндө экинчи тарапка кечиктирбестен кабарлайт.

Эгерде Кыргызпатент же өтүнүүчү өтүнмөнү биргелешип карап чыгууну эртерээк деп же максатка ылайыксыз деп эсептесе, Кыргызпатенттин сунушу же өтүнүүчүнүн өтүнүчү ылайыктуу далилдерди келтирүү менен кийинкиге калтырылышы мүмкүн.

Алдын ала макулдашпастан өтүнүүчү Кыргызпатентке келсе, анын катышуусунда өтүнмөнү карап чыгуу жөнүндө анын суранычы аткарылбашы мүмкүн.

(3) Өтүнмөнү карап чыгууда ушул Эрежелердин 4-главасынын шарттарын сактаган учурда, өтүнүүчү тарабынан буга ыйгарым укук берилген ишенимдүү адам катыша алат.
Өтүнүүчүнүн катышуусу менен өтүнмөнү карап чыгуу сүйлөшүүлөр аркылуу ишке ашырылат.

(4) Сүйлөшүүлөрдүн жыйынтыктары боюнча тараптар тарабынан келтирилген далилдерди жана сунуштарды жана андан ары иш жүргүзүү жөнүндө корутундуларды камтыган протокол түзүлөт.

Протоколдо өтүнүүчү сунуштаган өзгөртүүлөр, алдын ала экспертизанын жүрүшүндө пайда болгон, жазуу жүзүндөгү түшүндүрмөлөрдү талап кылган маселелер ж.б. келтирилиши мүмкүн.
Талкууланган маселе боюнча макулдашуу жок болгон учурда протоколдо карап чыгуунун катышуучуларынын өзгөчө пикирлери чагылдырылышы мүмкүн.

Протокол карап чыгуунун катышуучулары тарабынан кол коюлат жана өтүнмөнүн материалдарына тиркелет.

9. Суралган материалдарды берүү мөөнөтүн узартуу

(1) Мыйзамдын 11-статьясынын 6-бөлүгүнө ылайык өтүнүүчү тарабынан Мыйзамдын 11-статьясынын 4 же 5-бөлүгүндө караштырылган сурамга же кабарлоого жооп берүүнүн мөөнөтү ылайыктуу жолдомо берилген учурда жана жүйөлүү себептер бар болгондо алты айга чейин узартылышы мүмкүн.

Жолдомо менен бирге мөөнөтүн узарткандыгы үчүн белгиленген өлчөмдө алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ көрсөтүлөт. Эгерде мындай документ көрсөтүлбөсө, жолдомо берилген жок деп эсептелет.

(2) Мөөнөтүн узартуу жөнүндө жолдомо өтүнүүчү сурамды алган күндөн тартып эки айдын ичинде берилет.

(3) Суралган материалдарды берүү мөөнөтүн узртуу жөнүндө өтүнүүчү кабардандырылт.

(4) Жолдомо берүү мөөнөтү сакталбаган учурда, өтүнүүчүнүн жолдомосу канааттандырылбайт, өтүнмө чакыртылып алды деп таанылат.

10. Өткөрүлүп жиберилген мөөнөттү калыбына келтирүү

(1) Мыйзамдын 15-статьясынын 5-бөлүгүнө ылайык, өтүнүүчү тарабынан өткөрүлүп жиберилген төмөндөгүлөрдүн мөөнөттөрү калыбына келтирилиши мүмкүн:

– оңдолгон же жетишпеген материалдарды берүү жөнүндө алдын ала экспертизанын сурамына жооптун;

– селекциялык жетишкендиктин аталышын өзгөртүү жөнүндө алдын ала экспертизаны кабарлоосуна жооптун;

– патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечимге Апелляциялык кеңешке каршылык берүүнүн.

(2) Өткөрүлгөн мөөнөттү калыбына келтирүү жөнүндө жолдомо өткөрүлгөн мөөнөт бүткөн күндөн тартып алты айдан кеч эмес убакыт ичинде, мөөнөттү өткөрүп жиберүүнүн жүйөлүү себептеринин бар экендигин ырастоо менен өтүнүүчү тарабынан берилет. Кыргызпатент көрсөтүлгөн себептердин бар экендигин документ менен ырасталышын суроого укуктуу.

(3) Жолдомо менен бирге белгиленген өлчөмдө ылайыктуу алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ көрсөтүлөт.

Эгерде мындай документ көрсөтүлбөсө, жолдомо берилген жок деп таанылат, бул жөнүндө өтүнүүчү кабардандырылат.

(4) Өткөрүлүп жиберилген мөөнөттү калыбына келтирүү жөнүндө өтүнүүчү кабардандырылат.

III БӨЛҮК

КЫРГЫЗПАТЕНТТЕ ӨТҮНМӨНҮ КАРАП ЧЫГУУ

11. Кыргызпатентке өтүнмөнүн келип түшүшү

11.1. Келип түшкөн өтүнмөнүн материалдарын кабыл алуу жана каттоо

Кыргызпатентке келип түшкөн өтүнмөнүн материалдарына кириш номери берилип, алардын келип түшкөн датасы чагылдырылат.

Өтүнүүчүгө же анын өкүлүнө кириш номерин, келип түшкөн датасын, кабыл алынган документтердин барактарынын санын көрсөтүү менен өтүнмөнүн материалдарынын кабыл алынгандыгы жөнүндө тилкат берилет.

Берилген өтүнмөнүн документтеринде сорттун, породанын сыпаттамасы жана өтүнмө бергендиги жана алдын ала экспертиза жүргүзгөндүгү үчүн алым төлөнгөндүгүн ырастоочу же алым төлөөдөн бошотуучу же анын өлчөмүн азайтуу үчүн негиз берүүчү документтер бар болгон учурда, Кыргызпатентке өтүнмө берилген дата белгиленет жана өтүнмөгө каттоо номери берилет (улук разряддагы төрт сан өтүнмө берилген жылды, андан кийинки эки сан – берилген жылдын сериясындагы катар номерди, чекиттен кийинки 5 саны – селекциялык жетишкендиктин шарттуу белгилерин билдирет).

11.2. Өтүнмөнүн жашырындуулугу

Селекциялык жетишкендикке өтүнмө жөнүндө маалыматтар анын Кыргызпатентке келип түшкөн учурунан тартып өтүнмө жөнүндө маалыматтар жарыяланганга чейин жашыруун болуп эсептелет жана мыйзамсыз жайылтылууга болбойт.

12. Өтүнмөнүн алдын ала экспертизасы

12.1. Алдын ала экспертиза жүргүзүүнүн мөөнөттөрү

Мыйзамдын 11-статьясынын 1-бөлүгүнө ылайык алдын ала экспертиза Кыргызпатентке өтүнмө берилген датадан тартып эки айдын ичинде жүргүзүлөт.

12.2. Өтүнмөнүн алдын ала экспертизасынын мазмуну

Өтүнмөнүн алдын ала экспертизасынын жүрүшүндө төмөндөгүлөр текшерилет:
– ушул Эрежелердин 2.2 жана 2.3 пункттары тарабынан аныкталган өтүнмөнүн курамы жана ага тиркелүүчү документтер;
– ушул Эрежелердин 2.3 жана 3.3 пункттарынын талаптарына ылайык алардын таризделишинин тууралыгы;
– Мыйзамдын 5-статьясынын 4-бөлүгүндө караштырылгандай өтүнмө патенттик ишенимдүү өкүл аркылуу берилген учурда, патенттик ишенимдүү өкүлдүн ыйгарым укуктарын ырастоочу (ушул Эрежелердин 2.3 п.) туура таризделген ишеним катты камтуу менен өтүнмө берүүнүн эрежелеринин сакталышы;
– ушул Эрежелердин 12.5 пунктуна ылайык селекциялык жетишкендиктин аталышы;
– ушул Эрежелердин 12.6 пунктуна ылайык билдирилген селекциялык жетишкендиктин жаңылыгы.
Мыйзамдын 9-статьясынын 1–4- бөлүктөрүнө жана ушул Эрежелердин 12.7 пунктуна ылайык селекциялык жетишкендиктин артыкчылыгы белгиленет.

12.3. Өтүнмөнүн оңдолгон же жетишпеген материалдарынын сурамы

Мыйзамдын 11-статьясынын 4- бөлүгүнө ылайык, эгерде өтүнмөгө алдын ала экспертизанын жүрүшүндө документтерди тариздөөгө жана түзүүгө карата талаптардын бузулушу менен өтүнмө берилгендиги, же экспертизанын максаттары үчүн кошумча материалдар талап кылына тургандыгы белгиленген болсо, табылган кемчилдиктерди көрсөтүү менен жана аны алган күндөн тартып эки айдын ичинде оңдолгон же жетишпеген материалдарды көрсөтүү сунушу менен өтүнүүчүгө сурам жөнөтүлөт.

Сурам үчүн негиз болуп, атап айтканда төмөндөгүлөр эсептелет:
– жок эле дегенде ушул Эрежелердин 2.3 пунктунда караштырылган документтердин бири өтүнмөдө жок болушу;

– документтердин кыргыз же орус тилине котормосунун жоктугу, эгерде документтер башка тилде берилген болсо;

– өкүлчүлүккө ишеним каттын жоктугу же анын таризделишине талаптардын бузулушу;

– Кыргыз Республикасында туруктуу жашаган же жүргөн жери жок, башка мамлекеттердин жеке же юридикалык жактары тарабынан, Кыргызпатентте катталган Кыргыз Республикасынын патенттик ишенимдүү өкүлдөр аркылуу эмес өтүнмөнүн берилиши, эгерде Кыргыз Республикасынын эл аралык келишимдери менен башкасы белгиленбеген болсо;

– өтүнмөнүн документтеринин нускалрын белгиленгенден аз санда көрсөтүлүшү;

– арызда талап кылынган маалыматтардын, коюлган колдун, мөөрдүн оттискинин (ал зарыл болгон учурда), ушул Эрежелерде караштырылган башка реквизиттердин жок болушу;

– документтерди тариздөөдө аларды жарыялоого, сактоого жана/же кызыкдар болгон жактар менен аларды тааныштырууга мүмкүндүк бербеген кемчилдиктерди табуу (барактардын форматына, текстин четиндеги тилкелердин өлчөмүнө ж.б., талаптардын бузулушу, өтүнмөнүн материалдарынын окулушун кыйындатуучу басманын сапаты ж.б.)

– алымдын төлөнүшүнүн тууралыгына байланыштуу маселелерди тактоо зарылдыгы.

Эгерде өтүнүүчү көрсөтүлгөн мөөнөттө суралган материалдарды же ушул Эрежелердин 9-главасында караштырылган шарттарды сактоо менен аларды берүү мөөнөтүн узартуу жөнүндө жолдомону көрсөтпөсө, өтүнмө чакыртылып алынды деп таанылат, бул жөнүндө өтүнүүчү кабардандырылат. Чакыртылып алынган өтүнмө боюнча юридикалык мааниси бар аракеттер андан ары жүргүзүлбөйт.

12.4. Кошумча материалдарды текшерүү

(1) Өтүнмөнү оңдоочу же тактоочу (б.а. аларды мазмунга киргизүү керек болгон) жана өтүнүүчүнүн демилгеси боюнча же алдын ала экспертизанын сурамы боюнча берилген кошумча материалдар келип түшкөндө, алар тарабынан белгиленген мөөнөттүн сакталышы текшерилет.
Өтүнүүчү тарабынан мөөнөттү эсептөөнү текшерүүдө ушул Эрежелердин 5-главасын жетекчиликке алуу керек.

Эгерде өтүнүүчү кошумча материалдарды көрсөтүлгөн мөөнөттөрдү бузуу менен көрсөтсө жана бул мөөнөттөр ушул Эрежелердин 9-главасына ылайык узартылбаган болсо, өтүнмө чакыртылып алынды деп эсептелет, бул жөнүндө өтүнүүчү кабардандырылат.

(2) Өтүнүүчү тарабынан жеке демилге боюнча же Кыргызпатенттин сурамы боюнча келип түшкөн жана карап чыгууга кабыл алынган кошумча материалдар алар билдирилген селекциялык жетишкендиктин маңызын өзгөртпөй тургандыгы текшерилет.

12.5. Селекциялык жетишкендиктин аталышын текшерүү

Селекциялык жетишкендиктин аталышын текшерүү Мыйзамдын 8-статьясынын талаптарына жана ушул Эрежелердин 3.4 пунктуна ылайык жүзөгө ашырылат.

Мыйзамдын 11-статьясынын 5-бөлүгүнө ылайык, эгерде өтүнмөнү алдын ала экспертизалоо процессинде селекциялык жетишкендик Мыйзамдын 8-статьясында жана ушул Эрежелердин 3.4 пунктунда белгиленген талаптарга ылайык келбесе, өтүнүүчүгө аны алган күгдөн тартып эки айдын ичинде башка аталышты көрсөтүү сунушу менен кабарлоо жөнөтүлөт.

Эгерде өтүнүүчү көрсөтүлгөн мөөнөттө селекциялык жетишкендиктин башка аталышын же ушул Эрежелердин 9-главасында караштырылган шарттарды сактоо менен, аны берүүнүн мөөнөтүн узартуу жөнүндө жолдомону көрсөтпөсө, өтүнмө чакыртылып алынды деп таанылат, бул жөнүндө өтүнүүчү кабардандырылат. Чакыртылып алынган өтүнмө боюнча юридикалык мааниси бар аракеттер андан ары жүргүзүлбөйт.

Өтүнүүчү тарабынан сунуш кылынган селекциялык жетишкендикти текшерүүдө Кыргызпатент маалыматтын төмөндөгү булактары боюнча издөө жүргүзөт:

– УПОВдун мүчө-өлкөлөрүндө мурда катталган сорттор жөнүндө маалыматты камтыган УПОВдун маалымат базалары;

– алдын ала экспертиза бүткөн учурда өтүнүүчү тарабынан берилген өтүнмөнүн материалдары;

– Мамлекеттик реестрде катталган селекциялык жетишкендиктер.

12.6. Билдирилген селекйиялык жетишкендиктин жаңылыгын текшерүү

Селекциялык жетишкендик жаңы деп эсептелет, эгерде өтүнмө берилген датага үрөндөр же берилген селекциялык жетишкендиктин асыл тукум материалы сатылбаган болсо, же селекциячы, анын укук мураскери тарабынан башка жол менен башка жакка берилбесе, же алардын макулдугу менен селекциялык жетишкендик Кыргыз Республикасынын аймагында пайдалануу үчүн – ушул датага чейин бир жылга жетпеген убакыт ичинде, эгерде бул жүзүмгө, декоративдүү жыгач жана жемиш өсүмдүктөрүнө тиешелүү болсо, көрсөтүлгөн датага чейин алты жылга жетпеген мезгил ичинде берилбесе.

Сатуу жөнүндө же сатууга сунуш жөнүндө маалыматтар өтүнүүчү тарабынан арыздын 7-графасында келтирилет.

Жаңылык талаптары боюнча көрсөтүлгөн маалыматтар үчүн жоопкерчилик өтүнүүчүгө жүктөлөт.

12.7. Артыкчылыкты белгилөө

Селекциялык жетишкендиктин артыкчылыгы Мыйзамдын 9-статьясынын 1, 3-бөлүктөрүнө ылайык төмөндөгүлөр боюнча белгиленет:
– Кыргызпатентке өтүнмө берилген дата боюнча;
– өсүмдүктөрдүн сортторун, жаныбарлардын породаларын коргоо жөнүндөгү эки тараптуу жана көп тараптуу эл аралык келишимдер боюнча Кыргыз Республикасы байланыштуу болгон чет өлкөдө биринчи өтүнмө берилген дата боюнча, эгерде өтүнмө Кыргызпатентке көрсөтүлгөн датадан тартып он эки айдын ичинде келип түшсө.

12.7.1. Өтүнмө Кыргызпатентке келип түшкөн дата боюнча артыкчылыгын белгилөөнүн шарттары
Артыкчылык өтүнмө Кыргызпатентке келип түшкөн дата боюнча белгиленет, эгерде өтүнмө боюнча кыйла мурдараак артыкчылык суралбаса.

12.7.2. Биринчи өтүнмө чет өлкөдө берилген дата боюнча артыкчылыгын белгилөө шарттары
Биринчи өтүнмө чет өлкөдө берилген дата боюнча артыкчылыгын белгилөөдө төмөндөгүлөр текшерилет:

– өтүнмө берүүдө өтүнүүчү тарабынан Мыйзамдын 9-статьясынын 4-бөлүгү тарабынан белгиленген артыкчылык суроонун көрсөтмөлөрүнүн сакталышы (арыздын бланкасынын 6-графасы);

– чет өлкөдө биринчи өтүнмө берилген датадан тартып, өтүнүүчү тарабынан он эки айлык мөөнөттүн сакталышы;

– аларды алуучу орган тарабынан күбөлөндүрүлгөн баштапкы билдирилүүчү материалдардын, ошондой эле сынактын же эки өтүнмөнүн тең предмети болуп эсептелүүчү селекциялык жетишкендик дагы ошол эле экенндигинин башка далилдердин көчүрмөлөрүн берүү мөөнөтүнүн сакталышы.

Өтүнүүчү экспертизанын максаттары үчүн кайсы болбосун зарыл болгон маалыматты, документтерди же материалдарды бере алат:

– артыкчылык мөөнөтү өткөндөн кийин эки жылдын ичинде;

– же, биринчи өтүнмө кабыл алынбаган, же экспертизанын максаттары үчүн зарыл болгон кайсы болбосун маалыматты, документтерди же материалдарды Кыргызпатентке берүү үчүн жетишээрлик убакытка чакыртылып алынган учурларда, (мындай четке кагуудан же чакыртып алуудан кийин),

12.8. Өтүнмөнү карап чыгууга кабыл алуу

Эгерде өтүнмө ушул Эрежелердин талаптарына ылайык таризделген бардык зарыл болгон документтерди камтыса жана селекциялык жетишкендиктин аталышы көрсөтүлгөн талаптарга ылайык келсе, өтүнүүчүгө өтүнмөнү карап чыгууга кабыл алуу жөнүндө кабарлоо жөнөтүлөт.

Эгерде өтүнмө боюнча Кыргызпатентке өтүнмө берилген датадан кыйла мурдараак артыкчылык суралса, өтүнүүчү ошондой эле селекциялык жетишкендиктин артыкчылыгы жөнүндө кабардандырылат.

12.9. Өтүнмөнү жарыялоо

Мыйзамдын 12-статьясынын 1-бөлүгүнө ылайык Кыргызпатент өтүнмөнүн алдын ала экспертизасы аяктаган датадан тартып төрт айдан ашпаган мөөнөт ичинде өтүнмө жөнүндө маалыматтарды расмий бюллетенде жарыялайт. Жарыялануучу маалыматтардын курамы төмөндөгүдөй:

– өтүнмөнүн каттоо номери;
– өтүнмө берилген дата;
– өтүнмөнүн артыкчылык датасы;
– өтүнүүчүнүн(лөрдүн) аты-жөнү (аталышы);
– селекциялык жетишкендиктин аталышы;
– селекциялык номери (бар болсо);
– тукуму, түрү;
– селекциялык жетишкендиктин авторунун(лорунун) аты;
– сыпаттама боюнча кыскача реферат.

Өтүнмө жөнүндө маалымат жарыялангандан кийин кайсы жак болбосун анын материалдары менен таанышууга укуктуу. Өтүнмөнүн материалдары менен таанышкандыгы үчүн ылайыктуу алым төлөнөт.

Өтүнмө жөнүндө маалыматтарды жарыялоо мындай учурларда жүргүзүлбөйт, эгерде берилген өтүнмө боюнча жарыялоо мөөнөтү өткөнгө чейин патент берүү жөнүндө чечим кабыл алынган болсо, же ал чакыртылып алынган болсо же даттануу мүмкүнчүлүгү бүткөн патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим кабыл алынган болсо.

12.10. Жаңылыгына үчүнчү жактардын каршылыктары

Өтүнмө жарыяланган датадан тартып алты айдын ичинде кайсы болбосун кызыкдар болгон жак каршылык түрүндө таризделген жаңылыгына карата каршылыкты Апелляциялык кеңешке бере алат. Каршылыкка аны бергендиги жана карап чыккандыгы үчүн алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ тиркелет.

Негиздемеси менен берилген каршылыктын келип түшкөндүгү жөнүндө Кыргызпатент каршылыктын маңызын баяндоо менен өтүнүүчүнү кабардандырат. Кызыкдар болгон жак каршылыкка макул болбогон учурда өтүнүүчү кабарлоону алган датадан тартып бир айдын ичинде Апелляциялык кеңешке жүйөлүү далилдерди жөнөтүүгө укуктуу.

Каршылык Апелляциялык кеңеш тарабынан ал келип түшкөн датадан тартып төрт айдын ичинде каралат.

Каршылык берген жак, ошондой эле өтүнүүчү аны карап чыгууга катыша алышат.
Эгерде селекциялык жетишкендик жаңылык шарттарына ылайык келбесе, Аппеляциялык кеңеш тарабынан патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим кабыл алынат.

13. Селекциялык жетишкендикти айырмалуулугуна, бир түрдүүлүгүнө жана туруктуулугуна сыноо

Алдын ала жүргүзүлгөн экспертизанын оң натыйжасында өтүнмөнүн материалдары селекциялык жетишкендикти айырмалуулугуна, бир түрдүүлүгүнө жана туруктуулугуна сыноого жөнөтүлөт.

Өсүмдүктөрдүн сортторун сыноо алым төлөнгөн шартта жүргүзүлөт.

Алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ өтүнүүчү Мамкомиссияга, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясына өтүнмө кабыл алынгандыгы жөнүндө кабарлоону алган датадан тартып эки айдын ичинде көрсөтүлөт.

Белгиленген өлчөмдөгү алымдын төлөнгөндүгүн ырастоочу документ көрсөтүлгөн мөөнөттө берилбегенде, коргоого жөндөмдүүлүк шарттарына ылайыктуулугуна сынак жүргүзүлбөйт.

Селекциялык жетишкендикти айырмалуулугуна, бир түрдүүлүгүнө жана туруктуулугуна сыноодо Мамкомиссия, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясы төмөндөгүлөргө негиздениши мүмкүн:

– өсүмдүктөрдүн сортторун, жаныбарлардын породаларын коргоо жөнүндө эки тараптуу жана көп тараптуу келишимдер аркылуу Кыргыз Республикасы байланышта болгон Кыргыз Республикасынын юридикалык жана жеке жактары менен же селекциялык жетишкендиктерди сыноо боюнча чет өлкөлүк компетенттүү уюмдар менен өткөрүлгөн сыноолордун натыйжаларына;

– өтүнүүчү тарабынан же анын тапшырмасы боюнча Кыргыз Республикасында же анын чегинен тышкары өткөрүлүүчү сыноолорго.

Мамкомиссия, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясы өтүнүүчүдөн бардык зарыл болгон маалыматты, документтерди же отургузуучу, асыл тукум материалды көрсөтүүсүн талап кыла алат, ошондой эле өтүнүүчүгө сорттун, породанын белгилүү бир сынактарын жүргүзүүнү сунуш кыла алат.

Мамкомиссия, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясы селекциялык жетишкендиктин сынактарынын натыйжалары боюнча селекциялык жетишкендиктин коргоого жарамдуулук шарттарына ылайыктуулугу жөнүндө корутунду чыгарат жана селекциялык жетишкендиктин расмий сыпаттамасын түзөт.

Техникалык өнүгүүнүн жүрүшүндө Мамкомиссия, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясы патенттин аракеттенүү мөөнөтү ичинде кайсы убакта болбосун селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасын толуктай алат.

14. Патент берүү жөнүндө чечим

Мыйзамдын 14-статьясынын 7-бөлүгүнө ылайык эгерде селекциялык жетишкендик айырмалуулугуна, бир түрдүүлүгүнө жана туруктуулугуна сыноодон оң натыйжа менен өтсө, Кыргызпатент отчеттордун материалдарынан жана Мамкомиссия, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясынын корутундалынан келип чыгып, патент берүү жөнүндө чечим кабыл алат жана артыкчылыгын белгилейт, эгерде ал алдын ала экспертиза жүргүзүүдө белгиленбеген болсо.

15. Патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим

Мыйзамдын 14-статьясынын 7-бөлүгүнө ылайык эгерде селекциялык жетишкендик айырмалуулугуна, бир түрдүүлүгүнө жана туруктуулугуна сыноодон оң натыйжа менен өтпөй калса, Кыргызпатент отчеттордун материалдарынан жана Мамкомиссия, Мамлекеттик асыл тукум инспекциясынын корутундалынан келип чыгып, патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим кабыл алат.

Чечимде, кабыл алынган чечим менен макул болбогон учурда аны алган күндөн тартып эки айдын ичинде өтүнмөгө каршы коюлган материалдардын көчүрмөсүн, ошондой эле жүргүзүлгөн сыноолордун натыйжалары жөнүндө толук маалыматты талап кылууга өтүнүүчүнүн укугу жөнүндө кабарланат.

Патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечим менен макул болбогон учурда өтүнүүчү чечимди алган күндөн тартып үч айдын ичинде өтүнмө боюнча же алар тарабынан өтүнмөгө каршы коюлган материалдардын көчүрмөсү жана сыноолордун натыйжалары жөнүндө толук маалыматтар боюнча патент берүүдөн баш тартуу жөнүндө чечимге каршылыкты Апелляциялык кеңешке берүүгө укуктуу.

N 1 тиркеме

MS-Word форматындагы 1 тиркемени карагыла

З ┌──────────────────────────────────────────────────────────────────┐
а │Берилген датасы Кириш N Каттоо N │
п │ Келип түшкөн датасы │
о ├───────────────────────────────────┬──────────────────────────────┤
л │ │ Кыргыз Республикасынын │
н │ Селекциялык │Өкмөтүнө караштуу интеллектуалдык │
я │ жетишкендикке │ менчик мамлекеттик агенттиги │
е │ Кыргызс Республикасынын │ (Кыргызпатент) │
т │ патентин берүү жөнүндө
АРЫЗ │ │
с │ │720021, Бишкек ш. │
я │ │Москова көч., 62 │
├───────────────────────────────────┴──────────────────────────────┤
К │1(а). Өтүнүүчү(лөр) _______________________________________________│
ы │__________________________________________________________________│
р │ (толу каты-жөнү же аталышы жана жашаган жери же жүргөн жери көрсөтүлөт) │
г │__________________________________________________________________│
ы │ │
з │__________________________________________________________________│
п │1(б). Жарандыгы ________________________________________________│
а ├─────────────────────────────────────────┬────────────────────────┤
т │2(а). Арыз боюнча кат алышуу үчүн дарек │2(б). Дареги: │
е │_________________________________________│┌─┐ │
н │_________________________________________│└─┘ өтүнүүчүлөрдүн ьиринин│
т │_________________________________________│┌─┐ │
о │_________________________________________│└─┘ авторлордун биринин │
м │ │┌─┐ │
│телефону ____ телефаксы ______ телексы _____│└─┘ ишенимдүү адамдын │
├─────────────────────────────────────────┴────────────────────────┤
Н │3(а). Тукуму, түрү ___________________________________________________│
у │ │
ж │3(б). Тукуму, түрү ___________________________________________________│
н │ (латынь) │
о ├──────────────────────────────────────────────────────────────────┤
е │4(а). Сунушталган аталыш __________________________________│
│ │
о │4(б). Селекциялык номери _________________________________________│
т ├──────────────────────────────────────────────────────────────────┤
м │5(а). Чыныгы автору(лору) болуп эсептелет(ишет): │
е │┌─┐ ┌─┐ │
т │└─┘ өтүнүүчү(лөр) (бардыгы) └─┘ төмөндөгү жак(тар) │
и ├────────────────────────┬─────────────────────┬───────────────────┤
т │ Автору(лору) │Жашаган жеринин дареги│ Автордун(лордун
колу(дору) │
ь │(толук аты-жөнү көрсөтүлөт)│ (патент алууга │ ), │
│ │ өлкөнүн коду) │ укук өткөрүлүп │
з │ │ │ берилген чет өлкөлүктөр │
н │ │ │ үчүн; датасы │
а ├────────────────────────┼─────────────────────┼───────────────────┤
к ├────────────────────────┼─────────────────────┼───────────────────┤
о ├────────────────────────┼─────────────────────┼───────────────────┤
м ├────────────────────────┼─────────────────────┼───────────────────┤
[x]├────────────────────────┴─────────────────────┴───────────────────┤
│Мендеги (биздеги) башка чыныгы авторлордогу болгон маалыматтар боюнча

│жок(*) │
│ │
│5(б). Селекциялык жетишкендик өтүнүүчү(лөр) тарабынан алынды: │
│┌─┐ │
│└─┘ келишим боюнча __________________________________________________│
│┌─┐ │
│└─┘ мураскердик боюнча ________________________________________________│
│┌─┐ │
│└─┘ башкача жол менен (көрсөтүү керек) ______________________________________________│
│ │
│5(в). Селекциялык жетишкендик өлкөдө(лөрдө) чыгарылды ______________│
├──────────────────────────────────────────────────────────────────┤
│6. Биринчи өтүнмө │
│ │
│Өтүнмө биринчи берилген дата боюнча артыкчылык белгилөөнү сураймын(быз): │
├────────────┬───────────┬────────────┬──────────┬─────────────────┤
│ Өтүнмөнүн │Берилген датасы│Өтүнмөнүн номери│ Стадия │ Селекциялык │
│өлкөсү (коду)│ │ │ │ жетишкендиктин │
│ │ │ │ │ аталышы │
├────────────┼───────────┼────────────┼──────────┼─────────────────┤
│ │ │ │ │ │
├────────────┴───────────┴────────────┴──────────┴─────────────────┤
│Мен (биз) биринчи өтүнмө менен берилген материал ушул сортту (породаны) көрсөтөт жана ушул өтүнмөгө ылайык келет деп билдирем(ребиз)
│ │
│ _________________________________________│
│ (колу) │
├──────────────────────────────────────────────────────────────────┤
│7. Сорт (порода) сатууга сунушталганбы же сатылганбы │
│ ┌─┐ ┌─┐ │
│(а) өтүнмө берилген өлкөдө: └─┘ – жок, └─┘ – ооба, биринчи жолу _________│
│ (датасы) │
│аталыш астында_______________________________________________│
│ ┌─┐ ┌─┐ │
│(а) башка өлкөлөрдө: └─┘- жок,└─┘- ооба, биринчи жолу __________________│
│ (өлкөнүн коду, датасы) │
│ аталыш астында ________________________________________________│
├──────────────────────────────────────────────────────────────────┤
│Арызга тиркелген өтүнмөнүн документтери ( [х] белгиси менен белгиленет │
│тиркелген документтерге ылайыктуу квадрат): │
│┌─┐ │
│└─┘ селекциялык жетишкендиктин сыпаттамасы │
│┌─┐ │
│└─┘ ишеним кат │
│┌─┐ │
│└─┘ биринчи өтүнмөнүн көчүрмөсү │
│┌─┐ │
└─┘ өтүнмө бергендиги жана алдын ала экспертиза жүргүзгөндүгү
үчүн алым төлөнгөндүгүн ырастоочу документ │
│ │
│┌─┐ │
│└─┘ фотосүрөттөр │
│┌─┐ │
│└─┘ реферат │
│┌─┐ │
│└─┘ ______________________________________________________________│
│┌─┐ │
│└─┘ ______________________________________________________________│
├──────────────────────────────────────────────────────────────────┤
│Мен (биз) билдирилген селекциялык жетишкендикке патент жана
автордун(лордун) күбөлүгүн берүүнү суранам(быз)
│ │
│Мен (биз) бизде болгон маалыматтар боюнча өтүнмөнү карап чыгуу үчүн зарыл болгон жана ушул арызга жана тиркемеге киргизилген маалымат акыркы жана туура болуп эсептеле тургандыгын билдиремин(биз).
│ │
│Мен (биз) үлгүлөр керектүү түрдө алынгандыгын жана
селекциялык жетишкендиктин репрезентативдүү тандоосу
болуп санала тургандыгын ырастаймын(быз). │
│ │
│Мен (биз) өтүнүүчү менен сорттун (породанын) авторунун(лорунун)
келишими бар экендигин ырастаймын(быз). │
│ │
│ │
│Колу: _________________ ________________________│
│ (аты-жөнү, датасы) │
│ │
│ _________________ ________________________│
│ _________________ ________________________│
│ _________________ ________________________│
│ │
│Мөөр(лөр) үчүн орун │
│ │
│Өтүнүүчүнүн(лөрдүн) же патенттик ишенимдүү өкүлдүн колу, кол(дорду) коюу датасы, (юридикалык жактын атынан кол коюлганда жетекчинин колу мөөр менен ырасталат)

│ │
└──────────────────────────────────────────────────────────────────┘
(*) Авторлордун саны саптардын санынан ашып кетсе, анда авторлордун тизмеси өтүнмөгө тиркеме катары башка баракта улантылат.

N 2 тиркеме

Алфавиттик тартипте ырааттулукка салынган
(ИМБДУнун ST. 3 стандарты), өлкөлөрдүн аталыштарынын, башка административдик бирдиктердин жана өкмөттөр аралык уюмдардын кыргыз тилиндеги
ТИЗМЕСИ

Австралия AU Интеллектуалдык менчиктин бүткүл дүйнөлүк уюму IB, WO
Австрия AT Чыгыш Тимор TP
Азербайжан AZ Вьетнам VN
Албания AL Габон GA
Алжир DZ Гаити HT
Армения AM Гайана GY
Африкалык региондук АР Гамбия GM
өнөр жай менчиги уюму
Афганстан AF Гана GH
Ангилья AI Гватемала GT
Андорра AD Гвинея GN
Ангола AO Гвинея-Бисау GW
Аргентина AR Германия DE
Аруба AW Гибралтар GI
Интеллектуалдык менчиктин
Африкалык уюм AУ Гондурас HN
Антигуа и Барбуда AG Гонконг HK
Багамы BS Гренада GD
Бангладеш BD Гренландия GL
Барбадос BB Греция GR
Бахрейн BH Грузия GE
Беларусь BY Дания DK
Белиз BZ Демократиялык Кампучия
(кара. Камбоджа)
Бельгия BE Джибути DJ
Бенилюкс, BX товардык белгилер жана
өнөр жай үлгүлөрү боюнча ведомство Доминика DM
Бенин BJ Доминика Республикасы DO
Пил сөөгү жээги CI Египет EG
Бермуд аралдары BM Европалык патенттик ЕР
ведомство
Бирма (см. Мианмар) Заир ZR
Болгария BG Замбия ZM
Боливия ВО Батыш Сахара EH
Босния жана Герцеговина BA Жашыл булуң, аралдары CV
Ботсвана BW Зимбабве ZM
Бразилия BR Израиль IL
Бруней Даруссалам BN Индия IN
Буве, а. BV Индонезия ID
Буркина Фасо BF Иордан JO
Бурунди BI Ирак IQ
Бутан BT Иран (Ислам Республикасы) IR
Вануату BU Ирландия IE
Ватикан VA Исландия IS
Улуу Британия GB Испания ES
Ички базарда (товардык белгилерди жана өнөр жай үлгүлөрүн)
гармониялаштыруу боюнча ведомство ЕМ Италия IT
Венгрия HU Йемен YE
Венесуэла VE Казахстан KZ
Виргин аралдары (брит.) VG Кайман аралдары KY
Виргин аралдары (США) VI Камбоджа KH
Камерун СМ Никарагуа NI
Канада CA Жаңы Зеландия NZ
Катар QA Норвегия NО
Кения KE Бириккен Араб AE
Эмираттары
Кипр CY
Танзания Бириккен Республикасы TZ
Кирибати KI Оман OM
Кытай CN Пакистан PK
Колумбия СО Палау PW
Коморлор КМ Панама PA
Конго CG Папуа – Жаңы Гвинея PG
Корея КР Парагвай PY
Корея Элдик Демократиялык
Республикасы KR
Перу PE
Коста Рика CR Польша PL
Куба CU Португалия PT
Кувейт KW Корея Республикасы KR
Кука, ар-ры CK Молдова Республикасы MD
Кыргызстан KG Россия Федерациясы RU
Лаос LA Румыния RO
Латвия LV Руанда RW
Лесото LS Самоа WS
Либерия LR Сан-Марино SM
Ливан LB Сан-Томе жана Принсипи ST
Ливия LY Сауд Аравиясы SA
Литва LT Свазиленд SZ
Лихтенштейн LI Ыйык көл (кара. Ватикан) VA
Люксембург LU Ыйык Елена, а. SH
Маврикий MU Түндүк Мариан Аралдары MP
Мавритания MR Сент-Винсент жана Гренадиндер VC
Мадагаскар MG Сент-Китс жана Невис KN
Макау MO Сент-Люсия LC
Македония, Республикасы MK
Мурдагы ЮгославиянынСейшель Аралдары SC
Малави MW Сенегал SN
Малайзия MY Сьерра-Леоне SL
Мали ML Сингапур SG
Мальдивы MV Сирия SY
Мальта MT Словакия SK
Марокко MA Словения SI
Маршалловдор Аралдары MH Америка Кошмо Штаттары US
Мексика MX Соломоновдор Аралдары SB
Мианмар ММ Сомали SO
Микронезия FM Судан SD
Мозамбик MZ Суринам SR
Молдова Республикасы MD Тажикстан TJ
Монако MC Таиланд TH
Монголия MN Тайвань TW
Монтсеррат MS Того TG
Намибия NA Тонга ТО
Науру NR Тринидад жана Тобаго TT
Непал NP Тувалу TV
Нигер NE Тунис TN
Нигерия NG Түрк жана Кайкос TC
Аралдары
Нидерланды NL Туркменистан TM
Нидерландские Аптиллы AN
Турция TR Чили CL
Уганда UG Швеция SE
Өзбекстан UZ Швейцария CH
Украина UA Шри-Ланка LK
Уругвай UY Эквадор EC
Фарерс Аралдары FO Экваториалдык Гвинея GQ
Фиджи FJ Эль-Сальвадор SV
Филиппины PH Эритрея ER
Финляндия FI Эстония ЕЕ
Фолклен Аралдары FK Эфиопия ET
Франция FR Югославия YU
Хорватия HR Түштүк Африка ZA
Борбордукафрикалык CF Түштүк Джорджия жана Түштүк GS
Сандвичев аралдары Республикасы
Чад TD Ямайка JM
Чехия Республикасы CZ Япония JP

N 3 тиркеме

Таксономиялык бирдиктердин
КЛАССТАРЫ

Класстын ичинде сорттордун бирдей же окшош аталыштрына жол берилбейт.
Ушул тизмеге кирбеген түрлөр өз алдынчы класстарды түзүшөт.
Мисалы Fagoprum (гречиха), Oryza (күрүч), Lycopersicon (томат) түрлөрү өз алдынчы класстарды түзүшөт, ал эми 9 Vicia faba (буурчак) түрүнүн классы Vicia тукумунун башка түрү боюнча өз алдынчы классты түзүүнү караштырат.
1-класс. Avena, Hordeum, Secale, Triticale, Triticum
сулу, арпа, кара буудай, тритикале, буудай
2-класс. Panicum, Setaria
тару, конок, италия тарусу, чумиза
3-класс. Sorghum, Zea
ак жүгөрү (сорго), жүгөрү
4-класс. Agrostis, Alopecurus, Arrhenatherum, Bromus, Cynosurus,
Dactulis, Festuca, Lolium, Phalaris, Pleum, Poa, Trisetum
полевица, түлкү куйрук, райграс, кострец, балгын, ак сокто,
кара сулу, двукисточник, ат конок, жылган, трищетинник
5-класс. Brassica oleracea, Brassica chinensis, Brassica
pekinensis
капуста, кытай капустасы, пекин капустасы
6-класс. Brassica napus, Brassica campestris, Brassicarapa,
Brassica juncea, Brassica nigra, Sinapis
брюква, рапс, чамгыр, кычы (ындоо), тоют чамгыры, салаттык жалган кычы,
көгүлдүр жалган кычы, ак жалган кычы
7-класс. Lotus, Medicago, Ornithopus, Onobrychis, Trifolium
лядвенец, беде, сераделла, эспарцет, уй беде
8-класс. Lupinus albus L., Lupinus angustifolius L., Lupinus
luteus L.
белый, ичке жалбырактуу бөрү бурсак, сары бөрү бурчак
9-класс. Vicia faba L
буурчактар
10-класс. Beta vulgaris L. ssp. vulgaris var. alba DC., Beta
vulgaris L. ssp. vulgaris var. altisima Doell
тоют кызылчасы, кант кызылчасы
Класс 11. Beta vulgaris L. ssp. vulgaris var. conditiva Alef (syn.
Beta vulgaris L. var. rybra L.), Beta vulgaris L. ssp.
vulgaris var. Vulgaris
азыктык кызылча, мангольд, жалбырактуу кызылча
12-класс. Lactuca, Valerianella, Cichorium
салат, валерьянелла, дарчын
13-класс. Cucumis sativus L.
Бадыраң
14-класс. Citrullus, Cucumis melo, Cucurbita
дарбыз, коон, ашкабак, кабак, патиссон
15-класс. Anthriscus, Petroselium
кервель, ашкөк
16-класс. Daucus, Pastinaca
сабиз, пастернак
17-класс. Anethum, Carum, Foeniculum
шибит, зире, фенхель
18-класс. Bromeltaceae
Бромелдүүлөр
19-класс. Piсta, Abies, Pseudotsuga, Pinus, Larix
карагай, көк карагай, псевдотсуга, кызыл карагай, кара карагай
20-класс. Calluna, Erica
вереск, эрика
21-класс. Solanum tuberosum L.
картошка
22-класс. Nicotiana rustica L., N. tabacum L.
махорка, тамеки
23-класс. Helianthus tuberosus L.
жер алмуруту
24-класс. Helianthus annuus
күн карама
25-класс. Orchidaceae
орхидеялар
26-класс. Epiphyllum, Rhipsalidopsis, Schlumbergera, Zygocactus
эпифиллюм, рипсалодопсис, шлюмбергера
27-класс. Proteaceae
Протейндүүлөр

Приложение 1.

Приложение 2.

Приложение 3.